به تازگی، سخن‌گوی کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی با اشاره به تصویب کلیات طرح ساماندهی صنعت خودرو و مهم ترین محور آن، عرضه خودرو در بورس، گفته است که در این طرح، واردات خودرو نیز مجاز به نوعی دانسته شده است.

«حجت‌الله فیروزی» در تشریح شرایط واردات افزوده است: «طبق این طرح افراد و خودروسازانی می‌توانند خودرو وارد کنند که خودرو صادر کرده اند و معادل آن می‌توانند خودرو وارد کنند. همچنین قطعه‌سازان نیز اگر قطعاتی را صادر کنند می‌توانند معادل آن، خودرو به کشور وارد کنند. همچنین افراد حقیقی غیردولتی که نفت را خریداری و آن را صادر و به فروش برسانند می‌توانند از محل ارز آن، خودرو به کشور وارد کنند و همچنین اشخاصی که ارز در بیرون از کشور دارند که تعهدی نسبت به بازپرداخت آن به دولت ندارند، می‌توانند از محل آن خودرو به کشور وارد کنند.

هر چند این طرح برای ساماندهی بازار خودرو، که واردات نیز بخشی از آن به شمار می رود، در حال نهایی شدن است اما به نظر می رسد در زمینه واردات نمی تواند چندان کارایی داشته باشد و خود عملاً باعث برهم خوردن بازار به نحوی دیگر خواهد شد. هر چند طی سال های اخیر برخی منتقد واردات خودرو بودند و برای این مخالفت دلایل خاص خود را دارند و شاید نقدی هم بر عملکرد آنان به خصوص درباره عدم تعهد به قراردادها وارد باشد، اما در عین حال، باید دانست که این بخش از صنعت و بازار خودرو مستلزم تخصص است. تخصصی که فعالان این عرصه با نمایندگی برندهای مختلف و کسب تجربه و شناخت بازار و فعالیت زیر نظر قانون به دست آورده اند. همچنین طی مدت زمان فعالیت خود در این بازار پس از سال های فعالیت، آزمون و خطا، رقابت و شناخت نیاز مشتری تقریباً به نوعی بلوغ نیز در این عرضه رسیده اند. حال مجلس به جای این که راه را برای تنظیم مجدد این بازار و بازگرداندن نظم با قانون جدید باز کند، عملاً اقدام به طراحی راهی کرده است که خروجی آن چندان حاصلی نخواهد داشت. در این میان، برخی پرسش ها وجود دارد که به نظر می رسد پیش از نهایی شدن جزییات این طرح باید به آن پاسخ داده شود.

اول این که برای خودروهایی که به این شیوه وارد خواهند شد قرار است چه کسی دنبال بحث استانداردها و مسائل مربوط به همولوگشین باشد، چون برخی افراد که مجوز واردات پیدا می کنند تنها پول دارند و تخصصی ندارند. در این میان، یا باید افرادی را به این منظور پیدا کنند تا کارها را پیش ببرد و یا بازهم بابی باز خواهد شد که چندان از ضابطه ها پیروی نخواهد کرد. نکته دوم نابه‌سامانی مجدد واردات است، بحثی که سال ها پیش به نام گری مارکت مطرح بود و خود باعث بروز مشکلاتی در این زمینه شده بود که با تعریف مکانیزم مختص به آن سر و سامان گرفت. اما گویا قرار است دوباره با وضعی مواجه شویم که چند سال پیش، از آن عبور کرده ایم. سوم بحث عدم نیاز به تخصص است که خود در بخش های مختلف اعم از استفاده از تجربه فعالان این عرصه، شناخت بیش تر مبادی واردات یا تولیدکنندگان و کسب اعتبار نزد آن ها، پس از سال های داد و ستد به دست آمده است. چهارم از بین رفتن سرمایه هایی هست که واردکنندگان مصروف کار خود کرده اند و اکنون بی حاصل و در شرف از بین رفتن است. پنجم، بحث خدمات پس از فروش است؛ براساس چه برنامه یا مکانیزمی قرار است این اقدام صورت گیرد؟ چه کسی باید پاسخ‌گو باشد؟ بحث ششم که به خدمات پس از فروش مرتبط می شود، تأمین قطعات است. باز پرسش این است که قطعات مورد نیاز به چه طریقی تأمین و بر چه اساسی توزیع و قیمت گذاری خواهد شد. به بیان دیگر، باید معین شود که متولی اصلی برندهای وارداتی کیست؟ هفتم این که قیمت گذاری بر چه مکانیزمی خواهد بود؟ عرضه و تقاضا، نهادهای قیمت گذار، بازار و… ضمن این که براساس این طرح قرار است بازار خودروهای وارداتی چگونه به تعادل برسد؟ نکته هشتم در این بحث قابلیت صادرات است که در ازای آن بتوان واردات انجام داد، چراکه غیر از بحث تحریم ها که بالاخره دیر یا زود برطرف خواهد شد نکته مهم این است که چه محصولی به کدام بازار صادر خواهد شد. از یک سو، بازارهای سنتی ایران اعم از عراق و سوریه که چندان اوضاع و احوال خوبی ندارند و سایت های تولید ایران در آن کشورها نیز چندان تولید ندارد و از سوی دیگر، آیا در حال حاضر محصولی داریم که بتوانیم آن را به سایر کشورها صادر کنیم یا در صورت صادرات چه تعداد خواهیم فروخت که با ارز حاصل از آن بتوانیم به اندازه ای خودرو وارد کنیم که با آن ها بتوان بازار را به تعادل رساند. این بحث شامل قطعه سازان نیز می شود. نکته آخر این که آیا خود این مسئله بازهم منجر به انحصار نخواهد شد؟ با توجه به قدرت بالای مالی خودروسازان و توان بیش تر آن ها حتا در تهاتر با روی دیگری از سکه انحصار مواجه نخواهیم شد؟ به نظر می رسد این گونه طرح ها بیش تر از این نظر بررسی و تدوین می شوند که به نوعی دهان مخالفان را بسته نگه دارند یا حداقل نشان بدهند که به فکر بازگرداندن آرامش و دور کردن آشفتگی از بازار هستند. اما در عین حال، باید دانست این گونه طرح ها با ارایه روش هایی که تدوین شده و می شود، گره ای از بازار باز نخواهد کرد. در عین حال، یک پرسش مهم دیگر نیز وجود دارد که اگر واردات قرار است آزاد شود، اصلاً چرا باید ممنوع می شد؟

لینک خبر :

https://asbe-bokhar.com/special

ما آگاهی میدهیم